PismoFonty … Kroje i odmiany

Co oznaczają dokładnie te terminy? Warto to omówić choćby w zarysie...

Pismo

To zespół znaków przyjęty i zrozumiały przez określoną grupę ludzi, umożliwiający przedstawienie i utrwalenie myśli. W sensie drukarskim pismo jest utrwalone na nośniku. Jakim nośniku?

Czcionki i fonty

Czcionka w dosłownym znaczeniu to pojedynczy metalowy odlew znaku pisma używany w drukarstwie. Natomiast pełny zbiór charakterystycznych znaków danego pisma (wraz ze znakami przestankowymi etc.) utrwalony w formie elektronicznej poprawnie nazywa się fontem.

Jednak w świecie komputerów używa się, w odniesieniu do pliku zawierającego znaki pisma, zarówno określenia font (bardziej poprawne) jak i czcionka. My też czynimy to czasem zamiennie — ze względów stylistycznych.

Jak powinno się odmieniać angielskie słowo font? Według słownika poprawnej polszczyzny* używamy końcówki -u np. poszukuję fontu.
* Praktyczny słownik współczesnej polszczyzny Haliny Zgółkowskiej

Krój pisma i jego odmiany

Krój to charakterystyczny obraz pisma drukarskiego o jednolitych cechach graficznych. Każdy krój pisma posiada swoją nazwę podlegającą wraz z samym krojem ochronie prawnej.

Odmiany krojów są zróżnicowane pod względem grubości, szerokości i pochylenia. Jesli dany krój jest zapisany w formie elektronicznej (czyli jako fonty) to każda odmiana (np. bold–pogrubiona, italic–pochylona, condensed–wąska) jest zapisana w oddzielnym pliku, czyli w oddzielnym foncie.

Litery

Poszczególne znaki pisma posiadają określone elementy ich budowy. Zrozumienie zasad budowy liter i powtarzających się, charakterystycznych elementów, pozwala na prawidłowe zaprojektowanie nowego kroju, bądź dodanie, typograficznie poprawnych, polskich lub innych znaków diakrytycznych.

Majuskuły, minuskuły i kapitaliki

Majuskuły (litery wersalikowe) to po prostu wielkie litery alfabetu, natomiast minuskuły (litery tekstowe) to małe litery alfabetu. Z kolei kapitaliki to litery o wyglądzie wielkich, ale wielkości małych liter.

Ligatury i abrewiury

Ligatura to znak będący połączeniem dwóch lub więcej liter (np. ae), natomiast abrewiura to pojedynczy znak pisarski zastępujący słowo lub frazę, np. walutę Euro, copyright, paragraf etc.

Znaki interpunkcyjne

To kolejny, ważny element pisma. W zakres tych znaków wchodzi m. in. przecinek, kropka, wielokropek, dwukropek, średnik, nawiasy, cudzysłowy i szereg innych. Znaki interpunkcyjne powinny być spójne z całym charakterem pisma i zgodne z normami językowymi.

„Cudzysłów apostrofowy”

Dotyczy to np. cudzysłowów — należy unikać w pisaniu i druku znaków maszynowych, a używać poprawnych polskich „cudzysłowów apostrofowych”. Łatwo można je wpisywać naszym bezpłatnym układem klawiatury Mocny Akcent. Więcej na ten temat czytaj też tutaj.


Uwaga: Materiałów z Poradnika nie można umieszczać w innych serwisach bez zgody Autora


EuroFonty

eurofonty 4.3